O wynikach, jakie osiągamy w żywieniu zwierząt, decydują nie tylko składniki pokarmowe zawarte w zadawanej karmie oraz jej dobra jakość, lecz również sposób jej przyrządzania i skarmiania.
Żywienie królikówpowinno być jak najbardziej dostosowane do naturalnych ich przyzwyczajeń i potrzeb, to jednak prze odpowiednie przyrządzenie i mieszanie pasz hodowca może osiągnąć zwiększenie ich strawności i polepszenie smaku, a przez to lepsze wyjadanie.
Hodowcy powinni dążyć do tego, aby króliki dobrze wyjadały zadawane pasze, gdyż tylko to umożliwia osiągnięcie wysokiej ich wydajności.
Króliki zajadają więcej świeżej trawy niż zwiędniętej. Chętniej oraz więcej zjadają suchego, dobrze przechowanego siana ze słodkich traw niż zatęchniętego i zapylonego. Wolą też zdrowe, świeżo uprawione, sypkie ziemniaki niż przemarznięte i maziste, buraki zdrowe też lepiej smakują niż przemarznięte, od których chorują, a w najgorszym wypadku padają.
Staranne przygotowanie karmy ma zatem decydujący wpływ na jej wyjadanie i osiągnięte wyniki pracy hodowlanej. Nie należy jednak przesadzać w odprawianiu karmy dla królików, może to bowiem doprowadzić do niepożądanego wydelikacenia i wybredności.
Średnie dzienne dawki pokarmowe (w g) dla rosnących królików (z wykotów marcowych) w zależności od rasy i wieku
Rasa |
Rodzaj paszy |
Wiek w miesiącach |
|
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
8 |
9 |
10 |
Barany francuskie |
soczyste |
440 |
630 |
600 |
645 |
780 |
690 |
690 |
660 |
-II- |
treściwe |
30 |
45 |
70 |
60 |
60 |
60 |
60 |
60 |
-II- |
siano |
- |
- |
- |
- |
60 |
45 |
45 |
35 |
Białe wiedeńskie |
soczyste |
250 |
475 |
570 |
600 |
640 |
580 |
590 |
600 |
-II- |
treściwe |
20 |
25 |
35 |
35 |
35 |
35 |
35 |
35 |
-II- |
siano |
5 |
- |
- |
- |
- |
45 |
60 |
60 |
Niebieskie wiedeńskie |
soczyste |
330 |
565 |
590 |
640 |
690 |
660 |
640 |
630 |
-II- |
treściwe |
20 |
35 |
45 |
45 |
45 |
45 |
45 |
45 |
-II- |
siano |
- |
- |
- |
- |
50 |
45 |
65 |
60 |
Srebrzyste francuskie |
soczyste |
350 |
510 |
490 |
575 |
650 |
660 |
640 |
630 |
-II- |
treściwe |
20 |
30 |
40 |
45 |
45 |
45 |
45 |
45 |
-II- |
siano |
5 |
- |
- |
- |
- |
45 |
40 |
35 |
Szynszyle |
soczyste |
300 |
510 |
550 |
600 |
660 |
620 |
600 |
610 |
-II- |
treściwe |
20 |
30 |
40 |
40 |
40 |
40 |
40 |
40 |
-II- |
siano |
- |
- |
- |
- |
- |
45 |
60 |
60 |
Białe polskie średnie |
soczyste |
250 |
500 |
570 |
590 |
630 |
550 |
560 |
600 |
-II- |
treściwe |
20 |
25 |
35 |
35 |
35 |
35 |
35 |
35 |
-II- |
siano |
5 |
- |
- |
- |
- |
45 |
50 |
60 |
Czarne podpalane |
soczyste |
160 |
280 |
315 |
345 |
300 |
340 |
325 |
345 |
-II- |
treściwe |
15 |
20 |
25 |
25 |
25 |
25 |
25 |
25 |
-II- |
siano |
5 |
- |
- |
- |
25 |
30 |
45 |
40 |
Angory |
soczyste |
260 |
430 |
450 |
540 |
560 |
560 |
590 |
560 |
-II- |
treściwe |
20 |
25 |
35 |
35 |
35 |
35 |
35 |
35 |
-II- |
siano |
- |
- |
- |
- |
45 |
25 |
45 |
40 |
Tak naprawdę nie należy krajać i rozdrabniać karmy dla królików, gdyż gryzonie muszą ścierać i zużywać wciąż odrastające zęby. Jedynie tylko paszę zieloną trzeba krajać na długą sieczkę, ponieważ w ten sposób chronimy ją od marnowania i rozrzucania. Oszczędności mogą być przy tym dość znaczne.
Gotowanie oraz parowanie pasz jest również w żywieniu królików w zasadzie niepotrzebne. Jest ono uzasadnione tylko w następujących wypadkach:
w celu zniszczenia substancji o niemiłym smaku, zniechęcającym króliki do zjadania karmy
w celu zmiękczenia karmy aby łatwiej można było wymieszać ją z innymi paszami
jeśli gotowanie przyczynia się do zwiększania strawności paszy i niszczy ewentualnie zawarte w niej szkodliwe składniki
Zwilżanie, rozmiękczanie pęcznienie karmy ma małe zastosowanie w technice żywienia królików. Celem tych zabiegów jest głównie ułatwienie przylegania pasz mączystych i otrąb do innych karm i w ten sposób zapewnienie dokładniejszego ich wyjadania. W przeciwnym bowiem razie sypkie pasze łatwo się rozpylają lub pozostają nie zjedzone na dnie karmideł.
Wytłoki buraczane, ziemniaki oraz makuchy należy skarmiać w stanie suchym. Śrutowanie ziarna zbóż (z wyjątkiem żyta) również jest niepotrzebne, króliki bowiem swymi silnymi zębami trzonowymi rozdrabniają je w dostatecznej mierze.
Większość strat hodowlanych, a zwłaszcza masowe podanie królicząt, najczęściej wywoływane są nie przez zarazki chorobotwórcze, lecz wskutek złego żywienia. Błędy w sposobie żywienia powodują zaburzenia w trawieniu, kończące się często śmiercią zwierzęcia.
Pasza, którą podajemy królikom, musi być zupełnie czysta, to znaczy wolna od części ziemistych. Jest to podstawowa zasada obowiązująca w żywieniu wszystkich zwierząt domowych. Nie wolno więc spasać ani powalanych ziemią liści kapusty, ani zakurzonej trawy, zebranej na brzegach rowów. Kłęby ziemniaczane musimy przed obieraniem dokładnie umyć. Korzenie buraków czy brukwi, które zamierzamy użyć na paszę dla królików, należy na samym początku dokładnie umyć lub wyczyścić szczotką z brudu, kurzu i błota.
Do karmy dla królików trafiają produkty których ludzie nie jedzą, tzn. częściowo nadgniłe lub spleśniałe owoce. Wszystkie nadpsute części musimy przed podaniem królikom bezwarunkowo dokładnie wyciąć oraz wyskrobać, ponieważ te części są dla nich bardzo szkodliwe.
Większe niebezpieczeństwo stanowi dla królików pasza kwaśniejąca albo skwaśniała w karmidłach. Należy więc starannie usuwać z misek i korytek wszystkie reszty miękkiej karmy, które zwłaszcza latem już po paru godzinach zaczynają silnie fermentować. Taka fermentująca pasza szybko wywołuje u królików biegunki i wzdęcia. Szkodliwa dla nich jest także pasza zielona leżąca na stosach. Czasami hodowca przygotowuje paszę dla królików od razu na kilka dni, a z braku odpowiednich magazynów czy składów przechowuje ją ściśniętą w workach lub zsypaną na stosunkowo duże kupki. Pasza w tych warunkach niestety ulega samozagrzaniu oraz fermentacji i staje się niebezpieczna dla królików. Paszę zmoczoną albo zamokniętą należy zadawać królikom tylko małymi garstkami, dokładając po zjedzeniu kolejne porcje. Aby zapobiec zaburzeniom w trawieniu, dobrze jest skarmiać taką paszę na przemian z sianem. Sama nie jest ona tak bardzo szkodliwa, ale groźne jest to ze sama szybko zaczyna się zagrzewać i fermentować. Podczas mrozów pasze soczyste oraz miękkie należy podawać tylko małymi porcjami, uzupełniając je kilkakrotnie, aby nigdy nie pozostawały zmarznięte resztki. W okresie dużych mrozów należy przerwać skarmianie buraków, brukwi i gotowanych ziemniaków. Najlepsze wówczas dla królików jest dobre siano.
Spleśniałej paszy króliki nie chcą jeść, jeżeli jednak głód zmusi je do tego, pasza taka może wywołać bardzo szkodliwe następstwa. Króliki są bardzo wrażliwe na działanie spleśniałej paszy niż inne zwierzęta gospodarskie.